Amodau gwaith cyfiawn a theg – Gweithredu gan y Llywodraeth

Camau llywodraeth

Gweithredu gan Lywodraeth y Deyrnas Unedig

  • Ym Mai 2020, cyhoeddodd Llywodraeth y Deyrnas Unedig arweiniad i gyflogwyr mewn gwahanol sectorau ar weithio’n ddiogel yn ystod pandemig y coronafeirws.
  • Ym Mawrth 2020, cytunodd Llywodraeth y Deyrnas Unedig a’r Comisiwn ar y cyd i atal adrodd gofynnol ar y bwlch cyflog rhwng y rhywiau ar gyfer y cyfnod adrodd 2019/20 i ganiatáu i gyflogwyr ffocysu ar gefnogi eu cyflogeion yn ystod y pandemig.
  • Yng Ngorffennaf 2019, lansiodd Llywodraeth y Deyrnas Unedig ymgynghoriad ar aflonyddu rhywiol yn y gweithle, ble gwnaeth ymroddiad i gyflwyno cod ymarfer statudol ar aflonyddu rhywiol yn y papur ymgynghori.
  • Yn Ionawr 2020, lansiodd Llywodraeth y Deyrnas Unedig arolwg i ddeall profiadau o aflonyddu rhywiol yn y gweithle.
  • Yn 2019, ymgynghorodd Llywodraeth y Deyrnas Unedig ar nifer o gynigion dan y Cynllun Gwaith Da, yn cynnwys cyflwyno adrodd ar gyflogau ethnigrwydd, hyblygrwydd unochrog, sefydlu Corff Gorfodi Unigol, a chynigion i gefnogi teuluoedd.
  • Yn 2019, cyhoeddodd Llywodraeth y Deyrnas Unedig ei fap trywydd Cydraddoldeb Rhyw ar Bob Cam, i daclo anghydraddoldeb rhyw yn y gweithle.
  • Yn 2019, bu Llywodraeth y Deyrnas Unedig yn ymgynghori ar wahaniaethu beichiogrwydd a mamolaeth, gan ehangu amddiffyniad diswyddo ar gyfer menywod a rhieni newydd. Roedd ymateb Llywodraeth y Deyrnas Unedig yn ymroi i ymestyn y cyfnod diogelu diweithdra am chwe mis wedi i’r rhiant newydd ddychwelyd i’r gwaith.
  • Yn 2018, cyhoeddodd Llywodraeth y Deyrnas Unedig Gynllun Gwaith Da, yn amlinellu sut fyddai’n gweithredu argymhellion Adolygiad Arferion Gwaith Modern
  • Yn Ebrill 2017 daeth Rheoliadau Deddf Cydraddoldeb 2010 (Gwybodaeth Bwlch Cyflog rhwng y Rhywiau) 2017 i rym, yn gofyn i gyflogwyr sector preifat a gwirfoddol yng Nghymru, Lloegr a’r Alban gyda mwy na 250 o gyflogeion i gyhoeddi gwybodaeth am eu bwlch cyflog rhwng y rhywiau.

Darllenwch ein hasesiad o gynnydd Llywodraeth y Deyrnas Unedig ar amodau gwaith cyfiawn a theg.

Gweithredoedd Llywodraeth Cymru

Mae cyflogaeth yn gyffredinol yn faes sydd dan gyfrifoldeb Senedd y Deyrnas Unedig, ond mae gan Lywodraeth Cymru rai pwerau cyfyngedig.

  • Ym Medi 2020, creodd Llywodraeth Cymru’r Fforwm Gofal Cymdeithasol, gan uno cynrychiolwyr undebau llafur, cyflogwyr a Llywodraeth Cymru i ddylanwadu ar flaenoriaethau cenedlaethol a gwaith teg yn y sector gofal cymdeithasol.
  • Ym Mai 2020, cynhyrchodd Llywodraeth Cymru arweiniad i gyflogwyr i Gadw Cymru yn ddiogel yn y gwaith, a chyflwyno Adnodd asesu risg COVID-19 ar gyfer y gweithlu i wirio os oes mwy o risg o ddal COVID-19.
  • Yn 2019, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru ymgynghoriad ar gynigion ar gyfer Bil Partneriaeth Gymdeithasol (Cymru), a fyddai’n creu dyletswydd ar gyrff cyhoeddus i weithio mewn partneriaeth gymdeithasol a hyrwyddo amcanion gwaith teg.
  • Yn 2018, sefydlodd y Prif Weinidog y Comisiwn Gwaith Teg i ddatblygu a chytuno ar ddiffiniad gwaith teg a gwneud argymhellion – cyhoeddwyd ei adroddiad Gwaith Teg Cymruym Mawrth 2019. Derbyniodd Llywodraeth Cymru chwe argymhelliad blaenoriaeth yr adroddiad, ac fe dderbyniwyd y 42 argymhelliad oedd yn weddill o ran egwyddor.
  • Yn 2018, cyflwynodd Llywodraeth Cymru Gontract Economaidd yn rhan o’i Gynllun Gweithredu Economaidd, ble mae’n rhaid i fusnesau sydd eisiau buddsoddiad arddangos eu hymroddiad i amrywiaeth o arferion busnes cyfrifol, yn cynnwys gwaith teg.
  • Yng Ngorffennaf 2018, cyhoeddodd y Pwyllgor Llywodraeth Leol a Chymunedau (ELGC) adroddiad ar feichiogrwydd, mamolaeth a gwaith. Roedd ymateb Llywodraeth Cymru yn ymroi i ddwyn pob un ond un o argymhellion y Pwyllgor.

Darllenwch ein hasesiad o gynnydd Llywodraeth Cymru ar amodau gwaith cyfiawn a theg.

Gwnaed yr asesiad ar sail y dystiolaeth a oedd ar gael i fyny hyd at 15/09/2020